Reactie op Kamerbrief over voortgang aanpak netcongestie

Om netcongestie aan te pakken is tempo en samenwerking essentieel. We zijn dan ook positief over de koers die het kabinet kiest in de nieuwste voortgangsbrief. De focus verschuift van de ontwikkeling van nieuwe maatregelen naar gezamenlijke uitvoering. Het gaat dan om oplossingen die bijdragen aan snellere uitbreiding én beter gebruik van het stroomnet.

De Kamerbrief introduceert een vernieuwde aanpak binnen het Landelijk Actieprogramma Netcongestie (LAN). En het presenteert een gezamenlijke versnellingsaanpak voor de regionale stroomnetten.

De ervaringen uit het Aansluitoffensief krijgen nu een structurele plek binnen het vernieuwde LAN. Daarmee worden succesvolle werkwijzen breder toegepast en sneller opgeschaald. Dat is een belangrijke stap: veel oplossingen liggen er namelijk al. Nu gaat het erom ze sneller en op grotere schaal toe te passen.

De grootste versnelling zit daarbij niet in de bouw zelf, maar in alles wat daaraan voorafgaat. Door eerder samen op te trekken bij ruimtelijke keuzes, locatieontwikkeling, grondverwerving en vergunningverlening kunnen projecten sneller van plan naar uitvoering.

De samenwerking tussen het Rijk, provincies, gemeenten en netbeheerders is daarvoor onmisbaar. We blijven ons samen met de andere LAN-partners inzetten om deze aanpak de komende periode verder uit te werken. Én in de praktijk te brengen.

Flexibiliteit wordt vanzelfsprekender

De Kamerbrief zet in op de verdere opschaling van flexibiliteit bij kleinverbruikers. Slimme apparaten, zoals laadpalen, warmtepompen en thuisbatterijen. Ze kunnen allemaal een belangrijke bijdrage leveren aan het verminderen van piekbelasting op het elektriciteitsnet. Netbeheerders werken daarom samen met energieleveranciers aan de landelijke opschaling van slimme oplossingen voor huishoudens. Zo wordt het eenvoudiger om het elektriciteitsverbruik automatisch af te stemmen op de beschikbare ruimte op het net. Daarmee ontstaat meer ruimte op het net op piekmomenten.

De Kamerbrief beschrijft ook de volgende stap richting tijdsafhankelijke nettarieven voor kleinverbruikers. Een belangrijk instrument om flexibiliteit te stimuleren.

Tijdafhankelijke nettarieven zijn eerlijker dan het huidige systeem. Op dit moment betalen alle huishoudens een vast bedrag voor het elektriciteitsnet. Dat is nadelig voor mensen die weinig stroom verbruiken. Het is juist voordelig voor huishoudens met bijvoorbeeld zonnepanelen, warmtepomp en een elektrische auto.

Door elektriciteit vaker te gebruiken op momenten waarop er voldoende ruimte op het net is, gebruiken we de bestaande infrastructuur beter. Zo beperken we maatschappelijke kosten en houden we het elektriciteitsnet beschikbaar en betaalbaar.

Verduurzamen binnen de bestaande aansluiting

Ook is het goed dat de Kamerbrief benadrukt dat een zwaardere aansluiting lang niet altijd nodig is om te verduurzamen. Veel huishoudens kunnen elektrisch koken, een warmtepomp gebruiken én een elektrische auto opladen met hun bestaande aansluiting. Helemaal als installaties slim worden ingesteld.

De aanpak van netcongestie vraagt om uitbreiding van het elektriciteitsnet én slimmer gebruik van de capaciteit die er al is. Daarvoor is samenwerking, duidelijke keuzes en een energiesysteem waarin flexibiliteit steeds meer vanzelfsprekend wordt nodig.

De Kamerbrief voortgang aanpak netcongestie laat zien dat het kabinet deze twee sporen nadrukkelijk met elkaar verbindt. We blijven ons samen met overheden, marktpartijen en maatschappelijke partners inzetten om deze aanpak verder te brengen. Want de oplossingen zijn bekend. Het gaat nu nog om gezamenlijke uitvoering.