
- Home
- Onze thema's
- Aanvullende verkenningen bij de basisscenario’s
Aanvullende verkenningen bij de basisscenario’s
De vier basisscenario’s gaan uit van het behalen van de klimaatdoelen. Het tempo van de energietransitie is op de korte termijn echter lager dan eerder werd verwacht. De basisscenario’s geven daardoor een hogere inschatting van de ontwikkeling in het energiesysteem dan realistisch is op de korte termijn. Daarom hebben netbeheerders in het najaar van 2025 de Verkenning Vertraagde Transitie (VVT) ontwikkeld. Ook zijn er in opdracht van KGG drie verkenningen op het Koersvaste Middenweg-scenario uitgevoerd. Deze verkenningen onderzoeken de impact van alternatieve ontwikkelingen die niet in de basisscenario’s zijn meegenomen.
Dit is de Verkenning Vertraagde Transitie (VVT)
In de Verkenning Vertraagde Transitie (VVT) is het behalen van de tussentijdse klimaatdoelstellingen (2030, 2040) geen vertrekpunt meer. In plaats daarvan baseert de verkenning zich voor de korte termijn op het meest waarschijnlijke transitiepad, kijkend naar huidig beleid en verwachte trends. Voor de korte termijn sluit de VVT nauw aan bij de Klimaat- en Energieverkenning (KEV 2024 en 2025) van het Planbureau voor de Leefomgeving.
Hiervoor wordt de VVT gebruikt
De VVT wordt gebruikt voor:
- Congestieonderzoeken
- Leveringszekerheidsstudies
Met het gebruik van deze verkenning streven de netbeheerders naar enerzijds een betere balans tussen ruimte voor nieuwe of zwaardere aansluitingen en een betrouwbare energievoorziening anderzijds.
Het gebruik van de VVT is opgenomen in het Aansluitoffensief. Voor investeringsbeslissingen blijven de vier basisscenario’s het uitgangspunt.
Dit is de VVT niet
De VVT is géén voorspelling van de toekomst. Het is een eerste verkenning naar een mogelijk toekomstbeeld dat niet per definitie voldoet aan de klimaatdoelstellingen.
Op basis van de VVT alleen kunnen geen uitspraken worden gedaan over het vrijkomen van beschikbare transportcapaciteit. Dit is sterk lokaal afhankelijk en hangt ook samen met de nieuwe reserveringsmethodiek die per 1 juli 2026 geldt.
Verkenningen op het Koersvaste Middenweg-scenario
In opdracht van het ministerie van Klimaat en Groene Groei (KGG), zijn drie verkenningen uitgevoerd op het Koersvaste middenweg-scenario De onderliggende aannames zijn bepaald door het ministerie. Netbeheer Nederland heeft de doorrekening uitgevoerd in het Energie Transitie Model (ETM). De verkenningen worden gebruikt voor de PEH en zijn informerend voor het Nationaal Plan Energiesysteem (NPE).
Dit zijn de drie verkenningen
Onderstaand lees je een beknopte toelichting op elke verkenning.
Verkenning Minder grootschalige batterijopslag
Ruimte in Nederland is schaars. Dit kan een belemmering vormen voor de doorgroei van grootschalige batterijopslag. Deze verkenning onderzoekt de impact van minder grootschalige batterijoplslag in 2050.
Verkenning Minder elektrolyse en waterstofopslag
De opschaling van groene waterstofproductie via elektrolyse blijft achter. Minder binnenlandse waterstofproductie heeft impact op de behoefte aan waterstofopslag, import/export en het gebruik van waterstof. Deze verkenning onderzoekt de impact van het uitblijven van elektrolyse op zee, minder elektrolyse op land, minder waterstofopslag en geen waterstofcentrales in 2050.
Verkenning Import Waterstofdragers
Hernieuwbare energieproductie blijft relatief duur in Nederland. Dit kan tot gevolg hebben dat energie-intensieve processen naar het buitenland verhuizen. Nederland zou dan meer waterstofdragers (zoals ammoniak en methanol) importeren, die hier verder worden verwerkt. De impact hiervan is in deze verkenning uitgewerkt voor 2030, 2035, 2040 en 2050.
Wat deze verkenningen niet zijn
Deze verkenningen zijn geen vervanging van de vier basisscenario’s en geen voorspelling. Het zijn gevoeligheidsanalyses die laten zien wat er verandert als specifieke aannames anders uitpakken. Netbeheerders verwachten deze scenario’s niet en zetten hier niet op in.
De weg naar een nieuwe Scenario Editie 2027
De Scenario’s Editie 2025 en de aanvullende verkenningen vormen input voor de volgende reguliere cyclus. Netbeheerders werken nu aan de Scenario’s 2027, opnieuw in dialoog met stakeholders. Deze scenario’s zullen de basis vormen voor de Investeringsplannen 2028.