Uit Net NL#31: Pandemie-dilemma’s

“Ik hoop dat het Kernteam corona van Netbeheer Nederland zichzelf zo snel mogelijk kan opheffen”, stelt Jeroen Grond. Hij is voorzitter van het kernteam dat sinds half maart de coördinatie voert over alle activiteiten van de netbeheerders in een land in crisis. Met alle grote en kleinere netbeheerders en met ketenpartners Techniek Nederland en Bouwend Nederland. Vijf gevolgen en dilemma’s van het virus voor netbeherend Nederland.

 

Uit Net NL#31: Pandemie-dilemma’s

Omdat ook tijdens de intelligente lockdown bepaalde werkzaamheden in de publieke ruimte moesten plaatsvinden, maakte Netbeheer Nederland deze animatie voor het publiek.

 

1 Leveringszekerheid – extra voorzichtig

Het is een van de eerste afspraken nadat corona ons land in z’n greep krijgt: rond ziekenhuizen en verzorgingshuizen voeren de netbeheerders geen werkzaamheden uit. Het risico op storingen en de extra stress die dat kan opleveren bij de instellingen wordt zo vermeden. “In technische zin is er aan de leveringszekerheid niets veranderd,” vertelt Jeroen Grond, “preventief wel. Netbeheerders hebben op deze manier extra zekerheid gegeven aan panden met kwetsbare bewoners.”

De vraag naar stroom en gas verandert wel door de crisis. In woonwijken neemt het gasverbruik toe omdat veel mensen thuiswerken, maar grosso modo daalt de vraag naar gas en ook naar elektriciteit; scholen en andere grotere gebouwen worden minder verwarmd en activiteiten bij bedrijven lopen terug.

“We merken dat tijdens de crisis de continuïteit belangrijk is”, stelt Grond. “Thuiswerken is tot daaraan toe, maar er moet wel wifi en stroom zijn. Netbeheerders, maar ook de kabelaars, zijn daarom terughoudend met werkzaamheden. Vooral ter voorkoming van gedoe. Als we gaan graven in een straat of wijk waar veel mensen thuiswerken, vraagt iedereen wat we aan het doen zijn. Mensen dulden in deze situatie geen gedoe rond hun huis.”

Iedereen snapt dat we door corona extra problemen moeten oplossen, maar de klimaatdoelen blíjven belangrijk

2 Veiligheid krijgt extra dimensie

Veilig werken krijgt door corona een extra betekenis voor de netbeheerders: hoe kun je zonder besmettingsgevaar werken bij mensen thuis? Die vraag is niet zomaar beantwoord en het kernteam legde daarom de installatie van slimme meters stil. Met nieuwe instructies komt het proces weer langzaam op gang. Grond: “We hebben daar veel aandacht aan besteed. Je moet tenslotte bij mensen de woning in. Dat levert emoties op en vraagt veel uitleg. En het maakt uit of je dat doet in het zuiden of in Groningen. De lokale beleving verschilt enorm.”

Veilig werken betekent in de sector ook: met de juiste certificering en aanwijzing. Zeker 30.000 professionals die werken bij netbeheerders en ketenpartners doen met regelmaat opleidingen en examens. Maar door de corona-maatregelen is examinering lastig of zelfs onmogelijk. Netbeheer Nederland heeft samen met scholen, exameninstellingen en Stipel (dat de certificeringen uitgeeft) uitzonderingen en protocollen opgesteld voor vrijstelling en dispensatie. Daarmee kan ook tijdens de crisis doorgewerkt worden door mensen die niet tijdig hun examen kunnen afleggen. Grond: “Dat is van belang voor de veiligheid, maar ook om ongewenste gevolgen van aansprakelijkheid bij een ongeluk te voorkomen. En het helpt om de capaciteit te behouden. Steeds meer mensen zouden hun werk niet kunnen doen omdat ze niet tijdig een examen kunnen afleggen.”

Sinds 15 juni mag het mbo weer praktijkexamens afnemen. “Wij zijn ook druk bezig met alternatieve vormen, bijvoorbeeld met cameratoezicht. Zo zou je ook examens kunnen afnemen. Als alles goed verloopt, hopen we dat eind december iedereen gewoon weer de geldige papieren heeft”, aldus Grond.

3 Netcapaciteit – herverdelen?

De abrupte afname van het vliegverkeer en de export van bijvoorbeeld sierbloemen en andere versproducten geeft plots ruimte in gebieden waar de netcapaciteit kortgeleden nog zeer schaars was. “Grote industrieën als Tata Steel en de raffinaderijen zijn blijven werken, maar er zijn wel bijzondere situaties ontstaan”, bevestigt Grond. “We zien dat grootverbruikklanten die hard getroffen worden, zoals tuinders, gaan nadenken over hun gecontracteerd vermogen; dat willen ze verlagen. Dat kan, maar er verandert niets aan de kosten als ze het voor een paar maanden doen.”

4 Negatieve energieprijzen

Door de verminderde vraag, een mild voorjaar en een ruim aanbod aan zon en wind, kelderden de prijzen van energie. Voor het eerst in de geschiedenis was in Nederland de prijs voor elektriciteit over een gehele dag negatief. Gunstig voor grootverbruikers, maar geen opsteker voor duurzame initiatieven. “Ik denk dat die prijsontwikkeling een rem zet op de transitie, want lage prijzen voor fossiele brandstof maken businesscases voor duurzaam lastiger”, zegt Grond. “Beprijzen van CO2 kan dan nog wel helpen, maar daarmee is Economische Zaken en Klimaat uiteraard ook terughoudend. Ondernemers hebben het al erg lastig.” Grond is ervan overtuigd dat de lage prijzen voor fossiele brandstoffen een tijdelijk verschijnsel zijn. “Energie-opbrengsten voor zonneparken worden momenteel lager ingeschat. Dat maakt businessmodellen voor grote zonneparken zoals in Groningen en Drenthe nu minder lucratief.” Maar we moeten ons daar niet op het verkeerde been laten zetten, waarschuwt hij. “Net als rond Schiphol doe ik hier een oproep aan de lokale bestuurders: de groeiende vraag naar netcapaciteit heeft hooguit wat vertraging, maar blijft niet weg. Zorg er dus voor dat de infrastructuur doorontwikkeld wordt.” Volgens Grond is het van belang dat de doelen voor de lange termijn in de energietransitie overeind blijven: “Iedereen snapt dat we door corona economisch extra problemen moeten oplossen. Maar het is belangrijk om wel vast te houden aan de klimaatdoelen voor 2050. Dat je de fasering door de jaren heen anders doet, is niet erg. Maar de stip op de horizon moet voor iedereen duidelijk blijven.”

5 Arbeidsmarkt – zekerheid in onzekere tijden

Netbeheerders hebben veel geleerd van de financiële crisis van 2008. Die veroorzaakte zware saneringen in de bouw, waarin ook bedrijven in de ondergrondse infrastructuur werden meegetrokken. Het imago van een onaantrekkelijke sector om te werken was snel gewekt. “Met Bouwend Nederland en Techniek Nederland hebben we er alles aan gedaan om te zorgen dat mensen nu niet weglopen”, vertelt Grond. “Wij hebben benadrukt dat er in de toekomst veel werk is aan ondergrondse infra, dat het dus een sector is waar je de komende jaren erg goed kunt blijven werken.” Hij ziet ook dat corona-ontslagen in andere sectoren mogelijk verlichting kunnen bieden in het tekort aan arbeidskrachten bij netbeheerders en installatiebedrijven. “Wij hebben allerlei opleidings- en instromingsprogramma’s voor zij-instromers. Ik hoop echt dat dat helpt om te kiezen voor ons mooie en zekere werk, waarmee je ook nog eens bijdraagt aan verduurzaming. Bij ons ben je aan het juiste adres als je met je handen en je hoofd wilt werken aan een nieuw, mooi Nederland.”

Aanmelden NetNL

Graag wil ik het magazine Net NL ontvangen op het volgende adres: