Duurzame energievoorziening

De netbeheerders werken aan de uitdaging om het energienet klaar te maken voor de toekomst en de transitie naar duurzame energiebronnen te faciliteren. In 2050 moet de energievoorziening klimaatneutraal zijn. Dat vergt een omslag van fossiele energiebronnen naar het gebruik van duurzame energiebronnen zoals zon, wind en biomassa. Daarbij moeten alle schakels in het energiesysteem goed op elkaar zijn afgestemd.

Dit vereist regelgeving die ruimte biedt voor de noodzakelijke investeringen in de netten om deze verduurzaming mogelijk te maken. Voorbeelden hiervan zijn de opslag van energie, power-to-gas waarbij elektriciteit wordt omgezet in gas dat kan worden opgeslagen voor later gebruik en groen gas. De netbeheerders hebben in een Green Deal met de Rijksoverheid afgesproken dat belemmerende regelgeving wordt aangepakt.

Actieplan Duurzame Energievoorziening

In de lokale energieomgeving zullen zich de komende jaren tal van ontwikkelingen voordoen die impact hebben op de wijze waarop de energievoorziening is georganiseerd. De netbeheerders hebben met het Actieplan Duurzame Energie van Netbeheer Nederland een traject opgezet, waarin zij samen met stakeholders in overleg onderzoeken welke acties nodig zijn om ook in 2030 een betrouwbare, veilige, betaalbare en duurzame energievoorziening te kunnen garanderen.

Het woningbezit wordt meer en meer energieneutraal; als onderdeel van het SER Energieakkoord wordt daarop de komende jaren een verdere intensivering ingezet. Burgers en bedrijven worden steeds actiever in decentrale opwek op wijkniveau en bedrijventerreinen. Duurzame gebiedsontwikkeling wordt in toenemende mate onderdeel van de ruimtelijke ordening van nieuwe woonwijken en bedrijventerreinen. Ook in de domotica zijn veranderingen gaande. Burgers en bedrijven hebben als eindgebruikers van energie nieuwe behoeften en verwachtingen op het gebied van energie efficiëntie, energiebesparing, gebruikersgemak en eigen invloed op hun energiehuishouding. Daarnaast zijn er ook tal van innovaties die nieuwe technische mogelijkheden bieden.

Intelligent netbeheer

Deze veranderingen hebben in de gebouwde omgeving hebben ook gevolgen voor de energienetten. Het toepassen van meer intelligentie – in de vorm van ICT maar ook verandering in gebruiken – kan leiden tot een betere benutting van de capaciteit en functionaliteit van die netten. Intelligent netbeheer is een belangrijk uitgangspunt om de randvoorwaarden voor energiegebruikers tegen de laagste maatschappelijke kosten in te vullen. Gestreefd wordt naar een zoveel mogelijk energieneutrale wijk (woonwijken en/of bedrijventerreinen) waarin de eindgebruiker optimaal bediend wordt door een betrouwbare, veilige, betaalbare en duurzame energievoorziening. Hierbij is er sprake van een optimale mix van de energiedragers. Door de inzet van datamanagement, capaciteitsmanagement en balanshandhaving realiseert de netbeheerder een efficiënter gebruik en beheer van het energienet. Daarbij leidt intelligente sturing tot prikkels die de netbelasting beter spreiden over de dag en de piekbelasting waar nodig verlaagt. Opslag, lokale power-to-gas en nettarief incentives kunnen daarbij nuttige en wenselijke instrumenten en technieken blijken om deze optimalisatie te bereiken.